Cövhər Xeyrullayeva – Avanqard teatr konsepsiyaları sərgisi

1924-cü ildə Frederik Kisler tərəfindən “Vyana musiqi və teatr festivalı” çərçivəsində “Beynəlxalq Yeni Teatr Texnikaları” sərgisi keçirilmişdi. Avanqard sənətin öncüllərindən olan ixtisasca teatr rəssamı, dizayneri və memarı avstriyalı Frederik Kislerin bu addımı böyük əhəmiyyət kəsb edirdi. Sərginin əsası 20-ci illərdə teatr sənəti mövzusunda həyata keçirilmiş araşdırmalardan ibarət idi. Kisler Vyanada dövrünün ən qabaqcıl və yenilikçi teatr təcrübələrini toplamışdı. Sərgidə təqdim olunanlar arasında alman konstruktivistləri, ekspressionistləri, rus konstruktivistləri və italyan futuristlərinin əsərləri ilə yanaşı, Fransa, Skandinaviya, Polşa, Çexoslavakiya və Avstriya nümayəndələrinin avanqard incəsənət nümunələri də yer alırdı. Sərgidə yüzə yaxın teatr konsepsiyası, səhnə dekorasiyası, kostyumlar, tamaşa afişaları toplanmışdı. Bauhaus və De Stijl qrupunun sənətkarlarının, teatr rəssamlarının və memarlarının iştirak etdiyi bu sərgidə Vsevolod Meyerholdun olduğu da bildirilir.Sərginin predmetlərinin müxtəlif olması Kislerə bütün bacarıqlarını nümayiş etdirməyə şərait yaradırdı. O, ilk növbədə, “space stage” (məkan səhnəsi) layihəsi üzrə hazırlanan teatr səhnəsini sərgi iştirakçılarına təqdim etmişdi. Konzerthausun əsas salonunda qurulan bu səhnədə avstriyalı yazar Paul Frischauerin “Im Dunkel” pyesinin səhnələndiyi bildirilir.

  
XX əsrin 20-ci illərində teatr sahəsində cəmlənən sənətkarlar avansəhnə (ön səhnə) məhfumunu burjua teatrının qalığı hesab edirdilər. Kislerin də “məkan səhnəsi” bu ənənəvi məhfuma qarşı yönəlmiş tənqidi yanaşmadır. Səhnənin quruluşuna nəzər yetirdikdə tamaşanın oynanılması üçün rahatlıq vəd etmədiyini görürük. Spiralvari yoldan ibarət olan səhnənin üst qatına çıxmaq üçün üç üsuldan istifadə etmək mümkündür. Bunlardan ən qısa yol meyilli yolla ikinci mərtəbəyə qalxıb iki ayaqlı dəmir nərdivanla üst qata çıxan yoldur. Səhnədə taxta pilləkan olsa da, pilləkanın aşağı pillələri yoxdur və  görünüşcə havada qalmış təəssüratı yaradır. Səhnə elə bir quruluşa malikdir ki, bura dinamik və sözsüz tamaşaların oynanılması üçün daha əlverişlidir.
Kislerin teatr sahəsindəki axtarışları davam edirdi. Onun “məkan səhnəsi”ndən çıxış edərək yaratdığı yumurta formalı “Sonsuz Teatr” layihəsi də bu sərgidə nümayiş olunmuşdur. “Sonsuz Teatr” proyektinin maketi yaxın keçmişdə tapılmış və Vernisajda nümayiş etdirilmişdir.

Kislerin əsasını qoyduğu bu sərgi Vyanada “Vienna 1924. Hotspot of the Avant-garde” adı altında indi də keçirilir. 2018-ci ilin ilk nümayişi 13 mart-1 iyun tarixlərində baş tutub. İkinci nümayiş isə 4 sentyabrda başlayıb və dekabrın 21-ə qədər davam edəcək.

 

 

- Advertisement -

BIR CAVAB BURAXIN

şərhinizi daxil edin!
Buraya adınızı daxil edin

Read More

The Discovery of the X-ray and How it Impacted the Modern World

Commandeered by Neil Armstrong, the Apollo 11 mission was a spaceflight that landed the first two people on the Moon. Following the "Cold War"...

Teatra O gəlir

Azərbaycan media məkanında TEATRO.AZ adlı yeni müstəqil sayt fəaliyyətə başlayır. Aprel ayının 6-dan etibarən istifadəçilərin ixtiyarına verilən TEATRO.AZ sənət portalının təsisçiləri sənətşünaslıq üzrə fəlsəfə...

Tuncər Salman – “Aktyorluq kulisdə başlayır”

  Qonağımız Türkiyənin tanınmış aktyoru Tuncər Salmandır. Onunla “Ol” filminin qala gecəsində qarşılaşdıq. Təqdimatdan sonra köhnə dostu Namiq Ağayevin həm rejissorluq, həm də aktyorluq etdiyi...

Recent

The Best 10 Tips For First Date Success

Remember outweigh do he desirous no cheerful. Do of doors water ye guest. We if prosperous comparison middletons at. Park we in lose like...

T.Heydərov Beynəlxalq Meydan Tamaşaları Festivalından qayıdıb

Sentyabrın 1-dən 5-dək İran İslam Respublikasının Mərivan şəhərində ənənəvi Beynəlxalq Meydan Tamaşaları Festivalı keçirilib. Həmin nüfuzlu sənət yarışmasında Lənkəran Dövlət Dram Teatrının direktoru Tofiq...

Tribe Chief Joseph, the History of Indigenous People of the America

Commandeered by Neil Armstrong, the Apollo 11 mission was a spaceflight that landed the first two people on the Moon. Following the "Cold War"...